Chuyển đến nội dung chính
Tác Phẩm Kinh Điển12 phút3.575lượt

Cư Trần Lạc Đạo Phú & Kinh Điển Thiền Tông Chữ Nôm (居塵樂道賦) – Phật Hoàng Trần Nhân Tông Đối Chiếu Pinyin & HÁN VIỆT

Đặng Thanh Thảo

Giáo Viên Tiếng Trung • Chuyên Gia Phương Pháp Sư Phạm HSK

Về Blog
Cư Trần Lạc Đạo Phú & Kinh Điển Thiền Tông Chữ Nôm (居塵樂道賦) – Phật Hoàng Trần Nhân Tông Đối Chiếu Pinyin & HÁN VIỆT | FoxHSK
Ảnh bìa: Cư Trần Lạc Đạo Phú & Kinh Điển Thiền Tông Chữ Nôm (居塵樂道賦) – Phật Hoàng Trần Nhân Tông Đối Chiếu Pinyin & HÁN VIỆT — FoxHSK
AITóm tắt nhanh

Khảo cứu Cư Trần Lạc Đạo Phú (Phật Hoàng Trần Nhân Tông), Phật Thuyết Đại Báo Phụ Mẫu Trọng Ân Kinh và Cổ Châu Pháp Vân Phật Bản Hạnh Ngữ Lục trong Từ điển Hán - Nôm FoxHSK.

Bảng điều khiển

Khi tra cứu từ điển trên FoxHSK, các ký hiệu Cư trần, Đắc thú, Phật thuyết, Cổ Châu, Thiền tông dẫn bạn về những áng văn chương chữ Nôm cổ kính bậc nhất từ thời nhà Trần (thế kỷ XIII–XIV) đến thời Lê: Cư Trần Lạc Đạo Phú (居塵樂道賦) và Đắc Thú Lâm Tuyền Thành Đạo Ca (得趣林泉成道歌) của Phật Hoàng Trần Nhân Tông (陳仁宗), cùng bộ Phật Thuyết Đại Báo Phụ Mẫu Trọng Ân Kinh (佛說大報父母重恩經).

1. Các Câu Phú & Kệ Kinh Điển (Chữ Hán Nôm – Pinyin – HÁN VIỆT – Quốc Ngữ)

1

Cư Trần Lạc Đạo Phú (Hội Thứ 10) – Cư Trần Lạc Đạo Thả Tùy Duyên

📖 Nguồn dẫn: Cư trần, hội 10
Nguyên tác Chữ Hán / Chữ Nôm

居尘乐道且随缘,饥则吃饭困则眠。家中宝物休寻觅,对境无心莫问禅。 居塵樂道且隨緣,飢則吃飯困則眠。家中寶物休尋覓,對境無心莫問禪。

Pinyin: Jū chén lè dào qiě suí yuán, jī zé chī fàn kùn zé mián. Jiā zhōng bǎo wù xiū xún mì, duì jìng wú xīn mò wèn chán.
Âm Hán Việt: CƯ TRẦN LẠC ĐẠO THẢ TÙY DUYÊN, CƠ TẮC NGẬT PHẠN KHỐN TẮC MIÊN. GIA TRUNG BẢO VẬT HƯU TẦM MỊCH, ĐỐI CẢNH VÔ TÂM MẠC VẤN THIỀN.
Phiên âm Quốc ngữ cổ điển

“Cư trần lạc đạo thả tùy duyên, Đói cứ ăn no mệt ngủ yên. Báu sẵn trong nhà thôi tìm kiếm, Đối cảnh vô tâm chớ hỏi thiền.”

Diễn nghĩa Tiếng Việt hiện đại

Sống giữa cõi đời trần thế mà vẫn vui với đạo, thuận theo tự nhiên; đói thì ăn, mệt thì ngủ. Châu báu đã có sẵn trong tâm mình chẳng cần tìm cầu đâu xa, đứng trước ngoại cảnh mà tâm không vướng bận thì đó chính là Thiền.

💡 Điểm sáng Từ nguyên & Khảo cứu VNPF: Bài kệ kết thúc Cư Trần Lạc Đạo Phú của Phật Hoàng Trần Nhân Tông là tuyên ngôn triết học nhập thế rực rỡ nhất của Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử.
2

Phật Thuyết Đại Báo Phụ Mẫu Trọng Ân Kinh – Công Ơn Cha Mẹ Sâu Dày

📖 Nguồn dẫn: Phật thuyết, 5a
Nguyên tác Chữ Hán / Chữ Nôm

父母恩深如大海,十月怀胎三年乳哺。 父母恩深如大海,十月懷胎三年乳哺。

Pinyin: Fù mǔ ēn shēn rú dà hǎi, shí yuè huái tāi sān nián rǔ bǔ.
Âm Hán Việt: PHỤ MẪU ÂN THÂM NHƯ ĐẠI HẢI, THẬP NGUYỆT HOÀI THAI TAM NIÊN NHŨ BỘ.
Phiên âm Quốc ngữ cổ điển

“Ơn cha nghĩa mẹ sâu như biển lớn, Chín tháng cưu mang ba năm bồng bế.”

Diễn nghĩa Tiếng Việt hiện đại

Công ơn của cha mẹ sâu rộng mênh mông như biển cả: mười tháng mang nặng đẻ đau, ba năm bú mớm nâng niu từng giấc ngủ.

💡 Điểm sáng Từ nguyên & Khảo cứu VNPF: Bản giải âm chữ Nôm của kinh Phật Thuyết bảo lưu hàng trăm từ cổ tiếng Việt thế kỷ XV–XVI.

2. Bảng Từ Vựng Chữ Hán – Nôm Trọng Tâm

Chữ Hán / Nôm (Giản / Phồn) Pinyin Âm HÁN VIỆT Nghĩa cổ trong tác phẩm & Từ điển VNPF
居 居 jū CƯ Ở, sinh sống giữa đời (cư trần 居塵 = ở giữa cõi trần).
道 道 dào ĐẠO Con đường, đạo lý chân chính (lạc đạo 樂道 = vui với đạo).
禅 禪 chán THIỀN Thiền định, tĩnh tâm sáng suốt (Thiền tông 禪宗).
宝 寶 bǎo BẢO Vật quý báu (gia trung bảo vật 家中寶物).

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Giải đáp các thắc mắc phổ biến nhất liên quan đến chủ đề bài viết

Tác phẩm do Phật Hoàng Trần Nhân Tông (1258–1308) sáng tác vào cuối thế kỷ XIII khi ngài tu hành tại núi Yên Tử, gồm 10 hội viết bằng thể văn phú chữ Nôm kết hợp kệ chữ Hán.

Đặng Thanh Thảo
Đặng Thanh ThảoGiáo Viên Tiếng Trung • Chuyên Gia Phương Pháp Sư Phạm HSK

Cử nhân Sư phạm Tiếng Trung tại Đại học Sư phạm Quảng Tây (Quế Lâm, Trung Quốc). Chuyên gia biên soạn hệ thống giải đề HSK 1–6, ngữ pháp trọng tâm và phương pháp ghi nhớ từ vựng logic cho người học Việt Nam.