Chuyển đến nội dung chính
FoxHSK
FoxHSK
Tác Phẩm Kinh Điển11 phút2.225lượt

Bạch Vân Am Quốc Ngữ Thi Tập (白雲庵國語詩集 – Trạng Trình) – Thơ Nôm Triết Lý Nhàn Đối Chiếu Chữ Hán, Pinyin & HÁN VIỆT

Đặng Thanh Thảo
Đặng Thanh Thảo

Giáo Viên Tiếng Trung • Chuyên Gia Phương Pháp Sư Phạm HSK

Về Blog
Bạch Vân Am Quốc Ngữ Thi Tập (白雲庵國語詩集 – Trạng Trình) – Thơ Nôm Triết Lý Nhàn Đối Chiếu Chữ Hán, Pinyin & HÁN VIỆT | FoxHSK
Ảnh bìa: Bạch Vân Am Quốc Ngữ Thi Tập (白雲庵國語詩集 – Trạng Trình) – Thơ Nôm Triết Lý Nhàn Đối Chiếu Chữ Hán, Pinyin & HÁN VIỆT — FoxHSK
AITóm tắt nhanh

Khảo cứu Bạch Vân Am Quốc Ngữ Thi Tập của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm – nguồn dẫn của các nhãn "Trạng Trình", "Bạch Vân" trong hệ thống Từ điển Hán - Nôm trên FoxHSK.

Bảng điều khiển

Bạch Vân Am Quốc Ngữ Thi Tập (白云庵国语诗集白雲庵國語詩集 – Bái Yún Ān Guó Yǔ Shī Jí – BẠCH VÂN AM QUỐC NGỮ THI TẬP) là tuyển tập thơ Nôm triết lý sâu sắc của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm (阮秉謙, 1491–1585). Khi tra cứu các chữ như ÁI / ẢI (愛), NHÀN (閒), VÂN (雲) trên FoxHSK, các ký hiệu Trạng Trình, 14b hay Bạch Vân đều bắt nguồn từ thi tập này.

1. Các Bài Thơ Trích Dẫn Tiêu Biểu (Chữ Hán Nôm – Pinyin – HÁN VIỆT – Quốc Ngữ)

1

Ruộng Hiềm Đất Ải Cày Chưa Chín – Trích Dẫn Trực Tiếp Tại Mục Từ ÁI / ẢI (愛)

📖 Nguồn dẫn: Trạng Trình, 14b
Nguyên tác Chữ Hán / Chữ Nôm

󰮀嫌坦爱𦓿渚𤇪，册碍句神胣仍顒。 󰮀嫌坦愛𦓿渚𤇪，冊碍句神胣仍顒。

Pinyin: Tián xián tǎn ài gēng zhǔ shú, cè ài jù shén dǎn réng yóng.
Âm Hán Việt: RUỘNG HIỀM ĐẤT ẢI CÀY CHƯA CHÍN, SÁCH NGẠI CÂU THẦN DẠ NHỮNG NGÔNG.
Phiên âm Quốc ngữ cổ điển

“Ruộng hiềm đất ải cày chưa chín, Sách ngại câu thần dạ những ngông.”

Diễn nghĩa Tiếng Việt hiện đại

Làm ruộng thì e nỗi đất khô ải cày bừa chưa thật kỹ càng, đọc sách thánh hiền lại e ngại trước những câu văn thần diệu sâu xa.

💡 Điểm sáng Từ nguyên & Khảo cứu VNPF: Trong Tự Điển Chữ Nôm Dẫn Giải, câu thơ này ở tờ 14b được trích để chứng minh chữ 愛 (ÁI) được mượn âm đọc sang chữ Nôm là "ẢI" (đất ải: đất khô ráo, tơi xốp).
2

Bài Thơ Nhàn (Bài 73) – Thu Ăn Măng Trúc Đông Ăn Giá

📖 Nguồn dẫn: Bạch Vân quốc ngữ thi, bài 73
Nguyên tác Chữ Hán / Chữ Nôm

秋食竹笋冬食豆，春浴莲池夏浴池。 秋食竹筍冬食豆，春浴蓮池夏浴池。

Pinyin: Qiū shí zhú sǔn dōng shí dòu, chūn yù lián chí xià yù chí.
Âm Hán Việt: THU THỰC TRÚC DUẨN ĐÔNG THỰC ĐẬU, XUÂN DỤC LIÊN TRÌ HẠ DỤC TRÌ.
Phiên âm Quốc ngữ cổ điển

“Thu ăn măng trúc đông ăn giá, Xuân tắm hồ sen hạ tắm ao.”

Diễn nghĩa Tiếng Việt hiện đại

Mùa thu ăn măng trúc tươi, mùa đông ăn giá đỗ; mùa xuân tắm ở đầm sen thơm ngát, mùa hạ tắm nơi ao nhà mát lành.

💡 Điểm sáng Từ nguyên & Khảo cứu VNPF: Triết lý sống hòa hợp tuyệt đối với bốn mùa Xuân – Hạ – Thu – Đông (春夏秋冬) nơi thôn dã.
3

Thói Đời Đen Bạc – Còn Bạc Còn Tiền Còn Đệ Tử

📖 Nguồn dẫn: Bạch Vân quốc ngữ thi, bài 40
Nguyên tác Chữ Hán / Chữ Nôm

群银群钱群弟子，尽饭尽酒尽翁箕。 群銀群錢群弟子，盡飯盡酒盡翁箕。

Pinyin: Qún yín qún qián qún dì zǐ, jìn fàn jìn jiǔ jìn wēng jī.
Âm Hán Việt: CÒN NGÂN CÒN TIỀN CÒN ĐỆ TỬ, TẬN PHẠN TẬN TỬU TẬN ÔNG TÔI.
Phiên âm Quốc ngữ cổ điển

“Còn bạc còn tiền còn đệ tử, Hết cơm hết rượu hết ông tôi.”

Diễn nghĩa Tiếng Việt hiện đại

Khi còn nhiều tiền bạc thì kẻ đón người đưa xưng làm đệ tử, lúc hết cơm hết rượu thì tình nghĩa ông tôi cũng chẳng còn.

💡 Điểm sáng Từ nguyên & Khảo cứu VNPF: Lời đúc kết sắc sảo của Trạng Trình về nhân tình thế thái (nhân tình ấm lạnh 人情冷暖).

2. Bảng Từ Vựng Chữ Hán – Nôm Trọng Tâm Trong Thơ Trạng Trình

Chữ Hán / Nôm (Giản / Phồn) Pinyin Âm HÁN VIỆT Nghĩa cổ trong tác phẩm & Từ điển VNPF
白 白 bái BẠCH Màu trắng, trong sạch, thanh bạch (Bạch Vân 白雲).
云 雲 yún VÂN Đám mây trên bầu trời (Bạch Vân Am 白雲庵).
闲 閒 xián NHÀN Thảnh thơi, an nhiên tự tại giữa cuộc đời.
智 智 zhì TRÍ Trí tuệ, sự khôn ngoan sáng suốt.
Chủ đề thẻ tag:
#Tác Phẩm Kinh Điển#Nguyễn Bỉnh Khiêm#Từ Điển Hán Việt#Thơ chữ Hán#Chữ Hán

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Giải đáp các thắc mắc phổ biến nhất liên quan đến chủ đề bài viết

Sau khi cáo quan về quê ở Vĩnh Bảo (Hải Phòng) năm 1542, Nguyễn Bỉnh Khiêm dựng am Bạch Vân (Mây Trắng), lấy hiệu là Bạch Vân Cư Sĩ để dạy học và sáng tác thơ văn.

Đặng Thanh Thảo
Đặng Thanh ThảoGiáo Viên Tiếng Trung • Chuyên Gia Phương Pháp Sư Phạm HSK

Cử nhân Sư phạm Tiếng Trung tại Đại học Sư phạm Quảng Tây (Quế Lâm, Trung Quốc). Chuyên gia biên soạn hệ thống giải đề HSK 1–6, ngữ pháp trọng tâm và phương pháp ghi nhớ từ vựng logic cho người học Việt Nam.